ya MİLLEEĞİYDM BAKANLIĞI Ticmret ve Turizm Öğretimi Genel Müdürlüğü
SAYI — :BARALTTÖLELODE 1-03-996 3JLAYI/2DODI
KONU : Standart Türk Kluvyesi
GENELGE 200420
H.Gİ Milli Eğitim Bakanlığının 16/05/2001 tarih ve Ticaret ve Terizm Öğretimi Gencl Mudurlüğü B.08.0TTÖ0.1203.0L311 <04-1817 sayılı yazısı 19 yuzyıkda klavyeli tek btro makimesi olan yazı makinclerini 2-3 parmakla ve bakarak kullanmak yeterli bulunuyordu. Ancak 20 yüzyılın başlarında, her dilin özelliklenme uygun yeni klavyeler kullanılmaya buşkanmış tır.
Ülkemizde 1945 yılında Bakanlığımızın Oncülüğünde dilimizin Özelliklenme uygun "Standart Türk Klâüvyesi"ni (F klavye) hazırlama çalışmaları başlatılmış ve bu çalışmalar 20 Ekim 1955 tarihinde sonuçlandınlarık yeni klavyenin kullanımına geçilmiştir.
Yakltaşık 30000 kelime ve 185.000 harfin incelcamesiyle oluşturulan *Stımdart Tüerk Klavyesinde;*
L Türkçe kelimelerdeki bir sexli bir sexsiz harf buğlantısı göz Öcünde tetakırak, her iki clin parmaklarının birbiri ardına sırasıyla kullanılmasına imkân vermek için bütün sesliler sol elde toplanmıştır. Kullanım ve geöçiş ocumı yüksek olan kam-Ht gibi sexsiz harfler sağ clle yazılıcak şekilde düzcalenmiştir.
2. Parmaklara deşen yük oranlan, purmakların fiziki gücüne, hareket yeteneğine uygun oluruk saptan mıştır.
3. Esas yük (9664) klavyenin orta sarısına verilmiştir.
4 Heriki ele de eşit denebilecek (sol ele S649, sağ cle 9651) yük verilmiştir.
$. Rakamlar küçük harf teşunda daha kolay yazılacak şekilde düzcakeamiştir.
Gelişen tekaoloji ile birlikle klavye, yalsızca yazı makisclerinin değil; telekx. catertip, bilgisayar, clektronik dizgi makinesi gibi yazıcı makinclerinin de aynlmcaz bir. parçası olmuştur. Nitekim Türk Stundartları Enstittsü, stundandın adını “İki Elle Kullanılan Alfanümerik Kluvyelerin Temel Düzeni" şeklinde değişürerek TS 21 ü 1979 yılında yeniden yayınlamıştır. Standartları Enstitest. 1991 yılında yaptığı yeni düzenlemcede. bu stındardın mecberi stundart olarak yürürlüğe kosulmasını ilgili Bakanlığı Önermiştir. Aynca, Bakaınmlığımızca da Sanayi ve Ticaret Bakanlığına gönderilen ilgi yazıda, TS 2117'nin mocburi standart halime getirilmesi teklif edilmiştir.
Ticarct Mexlek Lecleri başta olmak üzere Bakanlığımıza buğlı okulkarda ve yetışkinler için düzcalenca kurslarda, *Stundart Türk Klâvyesi'ni csas alam yazı makinclerinde “on parmakla bakmadan yazma metoduyla'” yuüz binlerce kişi eğitilmiştir. Dunya Dukülografi Şampiyonalarına katılan Türk yarşmacılar, bu klavye ile şampiyosluklar kazanmışlar ve rekorlar kırmışlardır. Bu buşandlarda *Standart Terk Klüvyesi'nin yaran ve geçediliği kasıtlanmıştır. 2001-2002 öğretim yılından itibarca Ticarct ve Turizm Öğretimi Okullanada daktikıgrafi dersleri kuldınlarak klavye öğretiminin bilgisayur ortumanda verilmesinc geçilmiştir.
Bu olumlu gelişmelere rağınca. 47 yıl öncesinde yaşanan ktavye kanşıklığı çgönümüzde teknar gündeme gelmiştir. Nitekim son günlerde çeşitli basın ve yayın organlırında *F ve O klavye” konulu yayınlar yapılmaktadır. Bu yayınların buyuk bir çoğunluğunda F klavyenin O klavyeye göre daha hızlı kullanıldığı. kulkanıcılara zaman tısarrufu suğladığı. Türkçe dışındaki dillerde de bu kolaylığın aynca geçerli olduğu ifade edilmektedir. Bu konuda verilen bir örnekte, yabhancı dille F klavye ile yapılan yazışmalarda O klavyeye göre iki kat daha hızlı yazılabildiği belirtilmektedir.
Bu açıklamalar doğrultasanda. Bakanlığımıza bağlı her tür ve kademedeki okül ve kurumlarda, başta bilgisayar olmak üzere, her türlü makinclerde, klavye kullanımı ve temini aşağıdaki esaslara göre yapılacaktır.
L Bakanlığımız ve bağlı kuruluşkları ile her derece ve türdeki okul ve kurumlarda TS 2117 nolu *Standart Türk Klavyesi* (F klavye) kulkanılacaktır.
2. Halen O klavyeye göre üretilmiş makinelerin klavyeleri kademeli olarak *Standart Türk Klâvyesi'ne mahalli imkânlarta dOatüştürülecektir.
3.Bu bağtımda, klavyeli makineler satın alınırkea veya bağış yoluyla temin edilirkea, *Standart Türk Klâvyesi'ne göre ürctilmiş olmasına dikkat edilecektir.
4 Daha önce O klavyeye göre beceri kazaman personclin, *Standart Türk Klüvyesi'ne geçiş eğitimlerini sağtamak üzcre, Ticarect Meslek Lisesi Müdürlüklerince mahalli kurslar düzenlenccektir.
5. Bakanlığımız Merkez Teşkilatında görev yapan personcl için düzenlenecek *Standart Türk Klavyesi Kurslan" Ticaret ve Turizm Öğretimi Gencl Müdürlüğü ile Hizmetiçi Eğitim Duiresi Buşkanlığı işbirliğinde gerçekleştirilecektir.
Bilgilerinizi ve gereğini rica ederim.
Doç. Dr. Hüseyin ÇEKİK Milli Eğitim Bakanı